Yaşlılık aylığı kimlere verilir?

[HaNıM aGa]

Yaşlılık aylığına başvuru

> K. Y.
Mahallemizde çok yaşlı bir teyzemiz var. Bakacak kimsesi olmadığı için bizler yardımcı oluyoruz. Devletin yaşlılara aylık bağladığını duyduk. Yaşlılık aylığı nasıl alınır? Nereye nasıl başvurabiliriz?

Oldukça uzun olan okuyucumuzun sorusunun özetini sizlere çıkarmaya çalıştım. Burada kastedilen yaşlılık aylığı “65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsiz ve Türk Vatandaşları ile Özürlü ve Muhtaç Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanmasına Dair” 2022 sayılı Kanuna göre yaşlılara aylık bağlanmasıdır.

Yaşlılık aylığı kimlere verilir?

Söz konusu Kanuna göre “Yaşlılık Aylığı” kimlere verilebilir? Yaşlılık aylığı, 65 yaşını doldurmuş, bakmakla mükellef kimsesi olmayan, herhangi bir Sosyal Güvenlik Kurumundan gelir veya aylık almayan vatandaşlarımızdan nafaka almayan, ayrıca devlet tarafından herhangi bir aylık bağlanmayan kişilere verilir.
Yaşlılık aylığı için illerde valilik, ilçelerde ise kaymakamlıklar aracılığı ile mahalli maliye teşkilatlarına yapılır. Kişilerin hak sahipliği durumu il ve ilçe idare kurullarınca tespit edilir.
Gelir araştırması yapılırken kişilerin eş ve bakımı ile mükellef çocuklarının gelir durumları da dikkate alınır. Ayrıca ticari faaliyeti, tarımsal geliri, taşınır veya taşınmazlardan elde ettiği geliri, nafaka geliri, sosyal güvenlik sisteminden herhangi bir geliri, il sosyal hizmetler müdürlüklerinden, vakıflar müdürlüklerinden veya sosyal yardımlaşma ve dayanışma fonundan yardım alıp almadığı, alıyorsa miktarı ile ayrıca başka türlü bir geliri olup olmadığı il ve ilçe idare kurullarında belirlenir.
Evli olup aylık talebinde bulunan kişilerin eşlerinin Medeni Kanuna göre aile içi masrafa iştirak edebileceği miktarda dikkate alınır.

Başvuru için istenen belgeler
Yaşlılık aylığı talep eden kişilerin aşağıda belirtilen belgeler ile müracaat etmeleri gerekiyor. Buna göre;
-2022 sayılı Kanunda belirtilen yaşlılık başvuru formu,
-Muhtaçlık belgesi (muhtarlıktan alınacak),
-Vukuatlı nüfus kayıt örneği (yeni tarihli olmalı),
-İkametgah ilmühaberi...
Söz konusu formda yer alan mal bildirim beyanı ile aylık istek dilekçesi talepte bulunan kişi tarafından doldurulmalıdır.
Vasi tarafından aylık başvurusu yapılması halinde vasilik tayini ile ilgili mahkeme kararının da yukarıdaki belgelere eklenmesi gerekiyor.
Aylık başvuru formu sosyal güvenlik kurumunun internet sitesinden temin edilebileceği gibi, mahalli maliye teşkilatlarından da ücretsiz olarak alınabilir.
Aylıkların başlangıcı ise kişilerin başvuru tarihini takip eden ay başıdır. Yani Nisan 2009 tarihinden aylık başvurusunda bulunan kişilerin aylıkları 1 Mayıs 2009 tarihinden başlayacaktır.

İsteğe bağlı prim ödeyenlerin durumu
Daha önce isteğe bağlı prim ödeyenlere 2022 sayılı Kanuna göre aylık bağlanırken Yönetmelikte yapılan değişiklikle bu uygulamaya son verildi.
Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan bir gelir veya aylık hakkından faydalananların yanı sıra isteğe bağlı prim ödeyenler ile birlikte Kuruma prim ödeyenler de kanun kapsamı dışında tutulmuşlardır. Bu çerçevede, daha önce isteğe bağlı prim ödeyenlere 2022 sayılı kanuna göre aylık bağlanmakta iken yönetmelik değişikliği üzerine bu kişiler kanun kapsamı dışına alındığından;
İsteğe bağlı prim ödemekte olan yeni başvuru sahiplerine aylık bağlanamayacaktır.
Aylık almakta olan ve isteğe bağlı prim ödediği tespit edilenlerin aylıkları yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden dönem başından itibaren kesilecektir.
İsteğe bağlı prim ödeyenler dışında SGK’ya prim ödeyenlerle ilgili mevcut uygulamalara devam edilecek olup bu kişiler kanun kapsamı dışında tutulacaktır.

Yeni bakanı bekleyen problemler
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı görevine atanan sayın Ömer Dinçer’i kutluyor yeni görevinde başarılar diliyorum.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, bağlı kuruluşları nedeniyle oldukça önemli bir bakanlıktır. Hiç kuşkusuz en önemli ilgili kuruluşu ise Sosyal Güvenlik Kurumudur. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) neredeyse nüfusun tam***** hizmet veren bir kurum haline gelmiştir.
2009 yılı bütçesi 106 milyar TL olarak belirlendi. Kurumun gelir gider dengesi her geçen gün ciddi bir şekilde bozuluyor. 2009 yılında genel bütçeden SGK’ya yapılması planlanan transfer miktarı yaklaşık 50 milyar liradır.
Ekonomik kriz kurumun bütçe açığını daha da artıracağa benziyor. Şöyle ki;
Bir kere kriz sebebiyle aktif çalışan sayısında ciddi bir azalış meydana geldi. İkinci olarak işverenler prim ödemekte zorlanıyorlar. Her iki halde de kurumun tahsilatı düşüyor.
Bu çerçeveden bakınca yeni Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanını bekleyen en önemli iki konu işsizlikle mücadele ederken diğer yandan kayıt dışı istihdamı artırıcı tedbirler almak olacaktır. Bu iki konunun da ne kadar zor bir süreç olduğunu ayrıca belirtmeye gerek yoktur sanırım.

Lütfü köksal-Şerif Akçan

Türkiye/03.05.2009