(Siirt'le İlgili Anekdotlar)

REHİN OLARAK İSTENEN BIYIK KILLARI

Geçmiş yıllarda Siirtli muteber bir tüccar, kendisi gibi muteber bir tüccarın yanına gitmiş. Önüne çok güzel bir iş imkânı çıktığını ancak, mali yönden sıkışık durumda olduğunu belirterek:

-İstersen ve para verirsen bu işi ortaklaşa yapabiliriz. Bunun için istediğin kimseyi de kefil olarak getirebilirim.

Demiş.

Diğer Siirtli tüccar, ortak bir iş için para isteyen tüccara:

-Kefile gerek yok. Ancak, rehin olarak bana bıyıklarından üç kıl tanesi verirsen, istediğin parayı veririm.

Diye şart koşmuş. Bu teklif, para isteyen tüccarın çok zoruna gitmiş. Talebini reddederek oradan ayrılmış. Bu arada, konuyu başka bir tüccara anlatmış ve karşılaştığı durumdan duyduğu üzüntüyü dile getirmiş.

Durumu anlattığı arkadaşı, kendi kendine “Ben gider ondan para alırım.” Diyerek, birinci tüccarın yanına gitmiş ve para istedikten sonra kendisi teklif etmeden:

-İstersen, bıyıklarımdan üç teli de kefil olarak sana bırakırım!

Demiş. Tüccar gülmüş:

-Biz, her erkeğin bıyığını rehin kabul etmeyiz. Ancak, erkek gibi erkeğin bıyıklarından üç teli rehin isteriz. Sen değil bıyığından üç teli, bıyıklarınla birlikte sakalını da versen bu teklifim senin için geçerli değildir.

Diyerek, para vermeden geri göndermiş…

KÜFÜRBAZIN TÖVBESİ

Küfürbaz Siirtliyi, arkadaşları tövbe ettirmek için Şeyhe götürmüşler. Şeyh Efendiye küfürbaz arkadaşlarını şikâyet edenler:

-Her cümlesinde muhakkak küfür var.

Demişler. Bunun üzerine kızan küfürbaz şeyhin huzurunda olduğunu unutarak:

-Yalancının anasını, avradını…

Demez mi?

NEDEN AĞLIYORMUŞ!

Siirtli iki arkadaş lokantaya gitmişler. Sipariş ettikleri yemekler önlerine konmuş. Arkadaşlardan biri, küçük bir süs biberi ağzına almış. Ama, biber öylesine acıymış ki, ağzı yanmış, gözleri yaşarmış.
Arkadaşı sormuş:
-Hayrola, gözlerin neden yaşardı?
Beriki, muziplik olsun ve arkadaşının da ağzı yansın diye gerçeği gizlemiş:
-Birden Rahmetli Babam aklıma geldi de!
Demiş. Aldığı cevaptan sonra, diğeri de ufak biberlerden birini ağzına atmış. Tabii, onun da ağzı yanmış ve gözleri yaşarmış.
Bunun üzerine ağzı ilk yanan istihzayla:
-Senin gözlerin neden yaşardı?
Diye soracak olmuş. Beriki cevap vermiş:
-Baban gibi muhterem bir zatın ölmüş olmasına ve arkasından senin gibi “İT” birini “Oğlum” diyerek bırakmasına…

BOTAN ÇAYINI UNUTMUŞ!

Avcı geçinen palavracı Siirtli, arkadaşlarına bir dağ keçisini nasıl yakaladığını anlatıyormuş:

-Gazal kaçtı, ben arkasına düştüm. O koşuyor, ben koşuyorum! O takatten düştü, ben ise halâ aynı hızla koşmağa devam ediyorum. Derken, onu KALLENDERA taraflarında kıstırdım!
Dinleyicilerden biri sormuş:
-Peki, BOTAN ÇAYINI nasıl aştın?
Palavracı avcı şaşkınlıkla söylenmiş:
-Vallahi, Botan Çayının arada kaldığını unutmuştum!

“KIZLARI SİZE, ANNELERİ BANA!”

Geçmiş yıllarda, Eruh’ta medrese hocalığı yapan meşhur bir molla varmış. Gayet mütevazı olan hoca, kendi ev işlerini de kendisi görür, zaman-zaman, çırpı toplamak için ormana gider, topladığı çırpıları deste haline getirir ve iple bağlayarak sırtında evine götürürmüş.
Bu hoca, bir gün yine sırtında taşıdığı çalı-çırpı ile ormandan, evine gitmekteyken, iki genç görmüş. Nereye gittiklerini sormuş. Hocanın adını bilen, ancak kendisini hiç görmemiş olan gençler:
-Eruh’ta meşhur bir hoca var. Medresesine gidip FAKİH OLACAĞIZ.
Diyerek, adını vermişler. Hoca, yine kendisini tanıtmadan gençlerle sohbete devam etmiş. Gençlerden biri:
-Duyduk ki, Hoca’nın çok güzel iki kızı da varmış. Büyüğünü ben, küçüğünü de benden küçük arkadaşım alır, böylece postu medreseye serdik mi, ömür boyu rahata kavuşuruz!
Demiş. Hoca yine kendisini tanıtmadan:
-Siz, Hoca’nın kızlarını alacaksınız, bari Annelerini de bana verin, sizin kayınpederiniz olayım!
Demiş. Gençler gülüşerek:
-Olsun, neden olmasın! Anneleri de senin olsun…
Demişler.
Eruh’un girişinde Hoca ile gençler ayrılmışlar. Gençler sora, sora Medreseye giderlerken, Hoca da önce evine gitmiş, sırtındaki yükünü bırakmış, Medresenin yolunu tutmuş.
Hoca’nın geldiğini gören talebeler, ayağa kalkmışlar, FAKİH OLMAK için medreseye yeni gelen öğrenciler de tabii onlarla birlikte ayağa kalkmışlar. Bir de ne görsünler, Hoca, yolda görüp sohbet ettikleri kişi değil mi. Tabii, çok utanmışlar.
Hoca, gençleri yanına çağırmış ve şöyle söylemiş:
-Medreseye gelerek, FAKİH OLMAK istemeniz iyi. Hatta hocanın yani benim kızlarımla evlenmek istemenizi de makul karşılarım. Ne de olsa gençsiniz, bekârsınız. Ama, ben “Siz, Hoca’nın kızlarını alacaksanız, bari annelerini de bana verin!” dediğim zaman, sizin itiraz etmeniz ve “Evli bir kadını sana nasıl verelim!” demeniz gerekirdi. Siz bunu yapmayarak haram bir işe rıza gösterdiniz. İşte, bu sebeple sizi talebe olarak kabul edemeyeceğim!

“EKMEKLE BERABER, PEYNİR!”

Siirtli Molla İzzettin bir köye gidecekmiş. Gideceği köy yolu, bir başka köyden geçiyormuş. Köyün girişinde, mis gibi tandır ekmeğinin kokusunu almış. Bir köylü kadın, tandırda ekmek pişiriyor ve pişmiş ekmekleri leğenin içine istifliyormuş.
Zaten acıkmış olan Hoca, mis gibi ekmeğin kokusunu da alınca, daha bir acıkmış. Ama, kadından da ekmek istemeğe utanıyormuş. Bunun için aklına bir cinlik gelmiş. Ekmek pişiren kadının tam hizasına gelince:
-Zıkkım olsun, ekmeğimi yedin, beni aç bıraktın, ha!
Diyerek eşeğini dövmeğe başlamış. Hocanın yüksek sesle konuşmasını duyan kadın hemen yetişmiş:
-Eşeği neden dövüyorsun?
Diye sormuş. Hoca da:
-Sorma Teyze, yemek yiyeyim diye ekmeğimi ağacın altına koymuştum. Elimi, yüzümü yıkayıp geri dönünceye kadar bir de ne göreyim, eşek, ekmeğimi yememiş mi?
Kadıncağız:
-Oğlum, istediğin ekmek olsun. Bak, sımsıcak ekmek tandırda pişiyor. Eşeğini döveceğine benden ekmek isteseydin ya!
Demiş. Bunun üzerine uyanık Hoca:
-Teyze, biliyorum ki senden ekmek istesem elbette bir değil, birkaç ekmek vereceksin. Hatta, “kuru ekmek yalnız gitmez” diyerek, gidip evden peynir bile getireceksin! Ama, ben sana nasıl “ekmeğimi eşek yedi, çok acım” diyeyim ki! Bunu söylemekten elbette utanırım.
Uyanık Hoca’nın bu sözleri üzerine, kadıncağız:
-Hele sen bir dur, gidip evden de peynir getireyim!
Demiş. Eve gidip peynir de getirdikten sonra, üç-beş tandır ekmeğiyle beraber vermiş.

SENİ DE BOŞARIM AMA, İNEĞİ BIRAKMAM!

Siirt’in ilçesi olduğu dönemlerde; Batman Belediye Başkanı olarak görev yapan ve genç sayılacak bir yaşta RAHMET-İ RAHMAN’A kavuşmuş bulunan Salih GÖK ile ilgili olarak anlatılan bir anekdot vardır.

Şehrimizin adının İNEKLERLE ÖZDEŞLEŞTİRİLDİĞİ gerçeği karşısında bu anekdotu sunmayı uygun bulduk. İşte, Anekdotumuz:
Siirt gibi, Batman’da da İNEKLERİN KOL GEZDİĞİ dönemde, ineklerin şehirde kol gezmelerine karşı kesin tavır alan Belediye Başkanı Salih Gök, bu konuda çok katı bir tutum sergiliyormuş. Şehir içinde başıboş gezen hayvanlar yakalanarak, bu iş için tahsis edilen bir alanda toplattırılıyor, sahiplerinin müracaatları halinde, neredeyse fiyatlarına denk gelecek bir ceza ödemeleri ve beslendikleri her gün için de, besi parası alınarak bırakılıyormuş.
Bir gün, Belediye Başkanı Salih Gök’ün ev hizmetlerini yapan kadına ait bir inek de, çarşıda başıboş gezerken, Belediye Zabıta ekipleri tarafından yakalanmış, toplama merkezine götürülmüş. Hizmetçi Kadın, Belediye Başkanının evinin hizmetçisi olmaktan dolayı ceza vermeden ineği toplama merkezinden kurtarabilmeyi umut ediyormuş. Bunun için, her gün işini yaptığı ve çok samimi olduğu Belediye Başkanının Hanımına durumu anlatarak, ineğinin bırakılması için Başkana tavassutta bulunması için ricada bulunmuş.
Belediye Başkanının Hanımı da Kocasının bu gibi konularda ne kadar hassas olduğunu bilmesine rağmen, yine de durumu aktarmış ve hizmetçilerinin yakalanmış olan ineğinin ceza kesilmeden salınmasını istemiş.
Merhum Başkan, Hanımının bu tavassutuna çok kızmış ve onu şöyle azarlamış:
-Yok Hanım, yok! Sen bu tür işlere karışma, aracı olma! Seni BOŞARIM AMA ĞELETE ĞECE’NİN (Hatice Teyze’nin) ineğini, cezasını ödetmeden salmam.

YEMEK AZ OLUNCA…

Geçmiş yıllarda, yüksek tahsilde okuyan bir Siirtli, başka illerden gelen 2-3 arkadaşı ile anlaşarak birlikte kalacakları bir pansiyon tutmuşlar. Hepsi de yüksek tahsil öğrencileri olan pansiyoner gençler, yemeklerini de birlikte yapıp yiyorlarmış.

Ailelerinin gönderdikleri paralarla geçinen gençler, özellikle ay sonlarında parasal açıdan sıkıntıya düştükleri için de, mecburen yemeklerde kısıntıya gidiyorlarmış.

Yine ay sonlarından birinde, yemek yapma sırası kendisinde olan genç iki üç yumurtayı omlet yapmış, sofraya getirmiş. Ekmeklerini banıp yiyecekler. Siirtli bakmış, yemek bir kişiyi bile zor doyurur. Kendisi de oldukça aç. Numaradan, içinde omletin bulunduğu tavanın içine hapşırmış. Arkadaşları, hapşırıktan çıkan tükürüklerin omlete bulaştığını görünce, tiksinip, geri çekilmişler.

Siirtli de, omleti tek başına kemali afiyet ile mideye indirmiş…

“HACI AMCAMDAN BAŞKA KİMSE B.K YEMESİN!”

Siirtli 5 kardeş, bir konuda komşularıyla sorunlarını çözümlemek için rehber olarak Amcalarını beraberlerinde götürmeyi kararlaştırmışlar. Amcalarına giderek, komşularıyla aralarındaki sınır sorununu çözmesi için aracı olmasını istemişler. O da, yeğenleriyle birlikte gitmeyi kabul etmiş. Bunun üzerine, 5 kardeşin en büyüğü, yani ağabey konumunda olanı, diğer kardeşlerinin dikkatlerini çekerek:

-Bakın, bizden hiç kimse ağzını açıp konuşmasın, işi karıştırmasın. Sadece Hacı Amcamız konuşacak. HACI AMCAMIZDAN BAŞKASI B.K YEMESİN…

Demiş ve anlatım ifâdesindeki hatası sebebiyle Amcasına b.oku yedirmiş!

KITELLERİ (İÇLİ KÖFTE) ÇİĞ-ÇİĞ YEMİŞ…

Oburluğuyla meşhur bir Siirtli, akşam saatlerinde eve gittiğinde bakmış ki hanım evde yok. Banyo için hamama gitmiş. Ama, zavallı kadıncağız, kocasının ne kadar obur olduğunu bildiği için gitmeden önce, Siirt’in meşhur KİTELLERİNİ (İÇLİ KÖFTE) hazırlamış. Banyodan dönüşünde tencerede su kaynatacak ve KİTELLERİ içine atıp haşlayacakmış.

Bizim Obur, tepsinin içinde haşlanmaya hazır bekleyen KİTELLERİ görünce dayanamamış. Çiğ, çiğ yemeğe başlamış. Bir bakmış ki, tepside KİTEL KALMAMIŞ. Bunun üzerine evden çıkmış, gitmiş…

Banyodan çıktıktan sonra, KITELLERİ haşlamak için mutfağa giren kadıncağız, ne görsün, KITELLERİN yerinde yeller esmiyor mu! Tabii, kocasının çiğ, çiğ yediğini anlamış.

Aynı obur hemşerimiz için anlatılan bir çok anekdotlar var. Yine anlatılan anekdotlardan biri bu:
Şehrimizde sayıları 4-5 taneden ibaretken, lokantalardan birine giden bir Siirtli lokantacıdan mercimek çorbası getirmesini istemiş. Lokantacı, oburluğuyla meşhur kişinin adını vererek:

-Vallahi, biraz önce geldi, pazarlık edip, bütün mercimek tenceresini aldı. Bir o kadar da ekmek yiyerek çekti gitti.

Demiş. Diğer lokantalara da giden ve mercimek çorbası isteyen Siirtliye, gittiği diğer lokantalar da aynı cevabı vermişler.

Meğerse, o sabah erken saatlerinde kalkan bizim obur, bütün lokantalara gitmiş ve mercimek çorbası tencerelerinin hepsini de yemiş.

Aynı kişinin bir tulum pekmezle, bir tulum yoğurdu karıştırarak tümünü bir oturuşta yediği rivayet edilir. Böyle obur olduğu için lâkabı da HASUN imiş. HASUN, Siirt’çe (BOZMA ARAPÇA) bir kelime olup ekinleri biçen anlamına gelir…