SAÇ DÖKÜLMESİ
Saça Dair Bilinmesi Gerekenler: Kafamızda yaklaşık olarak 100.000 adet saç kılı vardır ve bu rakam sahipolduğumuz en yüksek rakamdır. Kıl folikülleri anne karnındayken oluşur ve bir daha asla yeni folikül oluşmaz. Saç kökleri bu foliküllerin içerisinde gelişirler, bu foliküllerin altındaki minik kan damarlarıyla beslenir ve büyürler. Saç kılı keratin ve proteinlerden oluşur, onların da yapı taşı amino asitlerdir.
Saçlar sanıldığının aksine mütemadiyen uzamazlar. Uzama bir noktada durur ve sonra dökülür. Dökülen saçın yerine saç foliküllerinden yeni saç üretimi başlar ve bu süreç birbiri ardına devam eder.
--------------------------------------------------------------------------------
SAÇIN YAŞAM DÖNGÜSÜ
Anagen Faz: Üretim aşamasıdır. Saç hücreleri bu fazda hızla bölünür ve çoğalırlar. Anagen dönemde saçlar dökülmez. Bu dönem ortalama olarak 3- 5 yıl sürer. Herhangi bir zamanda saçların % 85 i anagen fazdadır.
Katagen Faz: 2-3 hafta süren dinlenme dönemidi. Saç beslenip büyüdüğü kaynak olan papilladan ayrılır, saç telinin büyümesi durur.
Telogen Faz: Katagen dönemden sonra saçlar telogen faza geçerler. Saçların döküldüğü evredir. Yaklaşık 3 ay sürer. Yani sağlıklı bir kafadaki saçların % 15 i üç ay önceden ölü döneme girmiş, herhangi bir nedenle ( tarama, yıkama, yastığa sürtünme gibi ) düşmeyi beklerler., yada alttan gelen yeni saç oluşumunun itmesiyle folikülden çıkarak düşerler. Dökülen saç telinin yerini sağlıklı anagen saç teli alır. Bu döngü yaşam boyunca 15-20 defa tekrar eder.
--------------------------------------------------------------------------------
SAÇ NEDEN DÖKÜLÜR?
Aslında dökülmeyen saç teli yoktur. Doğar, büyür ve ölürler. Bu döngü 3-5 yılda bir tekrar eder. Ancak dökülen saçlar günde 100 saç telini aşıyorsa, dökülen saçların yerine çıkan saç telleri ince ve cansızsa, saç çizgisi geriye doğru çekiliyorsa, yada elinize avuç avuç geliyorsa o zaman bir an önce önlem alınması gereken saç dökülmesi problemi var demektir.
Saç dökülmesi birçok nedenle ortaya çıkabilir. Başlıca nedenler arasında :
Yüksek DHT ( DIHYDRO TESTESTERON HORMUNU) düzeyi
Hormonal ve genetik faktörler.
Yetersiz kan dolaşımı
Protein, Sulfur ve amino acidlerce yetersiz beslenme
Bakır eksikliği
Çevresel faktörler ve kirlilikler
Aşırı yağlanma ve kepeklenme
Hamilelik ve doğum
Menopoz,
Çeşitli ilaçlar ve medikal tedaviler sayılabilir
Yukarda sıralan nedenlerden ötürü saçın 3 aşamalı gelişim döngüsü bozulur. Saç üretim fazı olan anajen evrenin süresi %80'e varan oranda kısalırken , saçların döküldüğü telogen evrenin süresi %40'a varan oranda uzar. Kısalan Anagen evre nedeniyle saçlar, hızla dökülme fazı olan telogen faza geçer. Saç folikülü güçlenip büyümek için yeterli zamanı bulamadan dökülmeye başlar. Büyüme ve gelişim döngüsü bozulan saçlar her seferinde daha ince ve zayıf çıkar, zamanla saçlar o kadar küçülür, cansızlaşır ki gözle görülemez hale gelir ya da hiç saç çıkmaz. Saçların küçülüp gözle görülmez hale geldiği bu sürece saçın minyatürleşmesi de denir.
--------------------------------------------------------------------------------
SAÇ DÖKÜLMESİ TİPLERİ:
Androgenetik Alopecia: Tıbbi literatürde saç kaybı anlamına gelen Alopecia'nın farklı nedenlerden kaynaklanan farklı türleri vardır. Fakat en sık görüleni hormonal nedenlerden kaynaklanan, hem erkekte hem de kadınlarda görülen erkek tipi ve kadın tipi ANDROGENETIK ALOPECIA 'dır.
Tüm saç dökülmelerinin %95'inin nedeni Androgenetik Alopecia'dır. Androgenetik Alopesia her iki cinste de en sık görülen saç dökülmesidir. Kadınlarda Frontal saç çizgisi korunarak,tepe bölgesinde saçların seyrekleşmesi ve ilerleyen evrelerde ise tepe bölgesinde kellik olarak neticelenir. Erkeklerde ise öncelikle alnın her iki tarafında gerileme , ikinci aşamada içeriye doğru ilerleme, daha sonra tepe bölgesinin açılması ve ilerleyen zamanda bu iki bölgenin birleşmesi ve sonunda sadece kulak üstünde ve ense bölgesinde az miktarda saç kalması şeklinde bir seyir izler
Androgenetik Alopecia beyaz erkeklerin % 50-70'i kadarını, beyaz kadınların ise % 30 kadarını etkiler.
Diğer Yaygın saç dökülmesi Tipleri:
Telogen Effluvium:
En sık rastlanan ikincil dökülme tipidir. Androgenenetik Alopecia tipinde saç dökülmesi belli bölgelerde yoğunlaşırken telogen saç dökülmesinde yaygın saç dökülmesi görülür. Bu tipte sac derisinde tamamen kellik oluşmaz fakat saçlar incelir ve seyrekleşir, sac derisi görünür hale gelebilir.
Yetersiz beslenme, aşırı diet, stres, hamilelik , travma, aşırı korku, doğum Telogen Effluvium'un en yaygın sebepleridir. Sebep ne olursa olsun bu tip dökülmede saç kaybı kalıcı değildir. Doğru önlemlerle dökülmelere engel olmak ve sağlıklı saç üretimini yeniden başlatmak mümkündür.
ALOPECIA ARETA:
Dermatologların gözlemlediği en yaygın üçüncü saç dökülmesi tipidir. Saç derisinde küçüklü , büyüklü saçsız alanlar seklinde ortaya çıkar. Bazen tüm saç derisine ve hatta kirpik, kaş sakal bölgesine kadar yayılabilir.
ALOPECIA ARETA'nın sebebi konusunda farklı yaklaşımlar vardır. Bunlar arasında ruhsal nedenler, bağışıklık sisteminin zayıflaması, genetik faktörler sayılabilir. Yapılan son araştırmalarda dermatologlar bazı genlerin Alopecia Areata'nin gelişimindeki etken rolünü ortaya koymuşlardır.
--------------------------------------------------------------------------------
SAÇ DÖKÜLMESİ ÖNLENEBİLİR Mİ?
Saç dökülmesi erken müdahale ile önlenebilir. Dökülme süreci başladığında, bir an önce saç köklerini güçlendirecek ve saçın gelişimini normal seyrine çekecek önlemler alınmalıdır. Hiçbir şey yapılmaz ise bu süreç çok hızlı ilerler ve kellik kısa sürede kaçınılmaz olur. Saç kaybedildikten sonra bile genellikle kökler canlı kalır. Zamanında alınan doğru tedbirler sadece saç dökülmesini önlemekle kalmaz ayni zamanda saç hücrelerinde üretimi yeniden başlatarak Anagen saç - yeni sağlıklı saç- miktarında artış sağlar


LinkBack URL
About LinkBacks



Alıntı
